تجربهی ۱۵ سال فعالیت در مارکتینگ – از مدیریت کتگوری برند سس «تپلی» در مهرام، تا مدیریت کمپین تلویزیونهای LG، سپس ورود به دنیای دیجیتال مارکتینگ با استارتاپ چاپآقا و راهاندازی ویدیجیتال مارکتینگ، و نهایتاً مهاجرت به نیوزیلند و فعالیت در آژانسهای بینالمللی – که به انتخاب بهعنوان بهترین پرفورمنس مارکتر سال ۲۰۲۳ از سوی گوگل ختم شد، این فرصت رو بهم داد تا یک نکته کلیدی رو دربارهی مسیر رشد برای کسانی که میخوان دیجیتال مارکتر یا پرفورمنس مارکتر موفقی بشن، بهصورت خلاصه بیان کنم.
مسیر رشد در مارکتینگ، مخصوصاً در حوزه پرفورمنس، نه فقط به ابزار و دانش فنی، بلکه به ترکیبی از تجربه، استراتژی و سازگار شدن دائمی با وابستهست.
علاوه بر تجربه شخصی، بررسی بیش از ۲۵۰ آگهی شغلی از وب سایت سیک (وب سایت کاریابی در نیوزیلند و استرالیا ) مرتبط با پرفورمنس مارکترهایی با حداقل ۳ سال سابقه، بهم نشون داد که برای موفقیت توی این مسیر دقیقاً چه مهارتهایی لازمه. البته با سرعتی که ابزارهای هوش مصنوعی جلو میرن، شاید همین مهارتها توی یک سال آینده کلی عوض بشن.
مهارتهای مورد نیاز بسته به نوع شرکت (کوچک یا بزرگ)، میزان بودجه تبلیغاتی، یا فعالیت توی آژانس دیجیتال مارکتینگ متفاوته؛ اما در مجموع، تسلط روی این ۷ ابزار دیجیتال، بهعلاوهی چند مهارت استراتژیک و نرم، مسیر شما رو برای پیشرفت هموار میکنه.
برای شروع پرفورمنس مارکتینگ باید چه ابزارهایی را بلد باشیم؟
برای شروع مسیر، باید حداقل با این ۷ ابزار آشنا باشید:
۱. Google Analytics (GA4): برای تحلیل ترافیک سایت و رفتار کاربرها.
۲. Google Tag Manager: برای نصب تگها و وصل کردن ابزارهای مختلف به سایت.
۳. Google Ads: اجرای تبلیغات توی سرویسهای مختلف گوگل مثل سرچ، یوتیوب، شاپینگ و…
۴. Meta Ads (Facebook & Instagram): برای تبلیغات توی فیسبوک و اینستاگرام.
۵. Google Search Console: برای آشنایی اولیه با سئو و بهینهسازی سایت.
۶. Email Marketing Tools: یکی از بهترین ابزارها برای ارتباط با مشتری و افزایش فروش، مخصوصاً در بازارهای خارج از ایران.
۷. Looker Studio: برای ساخت گزارشهای حرفهای از کمپینها.
بسته به نوع شرکت، ممکنه لازم باشه با سایتسازهایی مثل وردپرس یا شاپیفای هم کار کنی. همینطور استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی برای طراحی گرافیک یا ادیت ویدیو، مخصوصاً توی شرکتهای کوچیک، میتونه برات یه مزیت رقابتی باشه.
نکته: اگه مسیرت «مدیریت شبکههای اجتماعی» نیست، لازم نیست خیلی عمیق الگوریتمهای اینستاگرام یا لینکدین رو بلد باشی. ولی در هر حال، درک اینکه چه محتوایی میتونه به کمپینهای ارگانیک یا پولی کمک کنه، برای هر پرفورمنس مارکتری ضروریه.
چرا تجربه عملی در پرفورمنس مارکتینگ از تئوری مهمتر است؟
یاد گرفتن تئوری ابزارها فقط قدم اوله. خیلی از مهارتها رو فقط وقتی یاد میگیری که وسط اجرای کمپینهای واقعی باشی؛ چیزی که هیچ کلاس یا کتابی جایگزینش نمیشه. پس اگه اول راهی، هر فرصت کاری مرتبط – حتی کارآموزی – رو غنیمت بدون. بدون تجربه عملی، پیشرفت تو این مسیر تقریباً غیرممکنه.
استراتژی و رفتار مشتری چقدر در موفقیت تاثیر دارد؟
تمام آنچه گفته شد، بدون درک مفاهیمی چون برندینگ، رفتار مشتری، تحلیل بازار و شناخت رقبا، کاربردی نخواهد داشت. ادامهی مسیر حرفهای شما با تحلیل محدودیتها، بازخوردها، و نتایج کمپینهای مختلف در کانالهایی مثل سرچ، سوشیال، ایمیل، بنری، ویدیویی و… شکل میگیرد.
تو این مرحله میتونی بری سراغ بودجهبندی و زمانبندی کمپینهای دیجیتال. تو دیجیتال مارکتینگ، برخلاف مارکتینگ سنتی که تغییر قرارداد تلویزیون یا بیلبورد سخت و زمانبره، با یه کلیک میتونی تنظیمات کمپین رو عوض کنی. اینجاست که قدرت تحلیل دیتا نقش اصلی رو داره.
یک مدیر دیجیتال مارکتینگ به چه مهارتهای نرمی نیاز دارد؟
اینجاست که تفاوت یه تازهکار با یه حرفهای معلوم میشه. این پنج مهارت نرم برای تبدیل شدن به یک مدیر دیجیتال مارکتینگ ضروریه:
۱. قدرت تحلیل
۲. توانایی ارتباط مؤثر با مشتری، کارفرما و تیم
۳. توانایی مدیریت منابع و افراد
۴. مهارت در مدیریت پروژه
۵. توانایی تدوین استراتژی و گزارشدهی نتایج
مسیر شغلی پرفورمنس مارکتر از کجا شروع میشود؟
مسیر شغلی یک پرفورمنس مارکتر، مثل خود من، معمولاً با گذروندن یه دوره مرتبط (مثل دورههایی که در بالا اشاره شد) یا شروع با مسئولیت کوچیکی مثل کارآموزی تو یه شرکت شروع میشه.
دیجیتال مارکتینگ شاخهای نسبتاً جدیده که حتی تو ایران رشته دانشگاهی مشخصی نداره و تو کشورهای دیگه هم کمتر دورهای دقیقاً متناسب با این شغل هست.
زیبایی دنیای مدرن و دیجیتال اینه که منابع آموزشی رایگان زیادی در دسترس همه هست. از طرف دیگه شرکتهای بزرگ ابزارهای دیجیتال مارکتینگ رو هر روز سادهتر میکنن تا کسبوکارهای کوچیک هم بتونن با بودجه محدود استفاده کنن. پس یادگیری ابزارها با یه دوره ساده کاملاً ممکنه.
پیشنهاد من اینه که هر فرصت کارآموزی رو جدی بگیرید و ازش استفاده کنید. نذارید حرفهایی مثل «کارآموزی یعنی بردهکشی» جلوی پیشرفتتون رو بگیره. هیچ کارفرمایی وقتش رو بیجهت صرف آموزش نمیکنه. وقتی عملکردتون قابل قبول شد، همیشه فرصت شغلی هست، حتی در شرایط اقتصادی ضعیف یا بازار محدود ایران.
نکته مهم دیگه اینه که یک پرفورمنس مارکتر باید همیشه در حال یادگیری باشه، چون این تخصص سریع تغییر میکنه.
بعد از مدتی باید تصمیم بگیرید میخواید تو یه ابزار خاص حرفهای بشید یا چند ابزار رو متوسط تا خوب بلد باشید.
مثلاً میتونید فقط متخصص سئو باشید یا اینکه علاوه بر سئو، تو سوشال مدیا و سرچ مارکتینگ هم مهارت نسبی داشته باشید. داشتن مهارتهای متنوع این امکان رو میده که مدیریت کامل کمپینهای یه شرکت کوچیک یا متوسط رو، حتی به تنهایی یا با کمک یه آژانس، بر عهده بگیرید.
ولی اگه مسیر تخصصی رو انتخاب کنید، معمولاً تو شرکتهای بزرگ مثل اسنپ یا دیجیکالا به عنوان متخصص سئو یا گوگل ادز استخدام میشید.
کم کم خودتون متوجه میشید کدوم بخش از پرفورمنس مارکتینگ براتون جذابه و تو همون شاخه بیشتر رشد میکنید.
اگر قصد مهاجرت دارید، با جستجو تو سایتهای کاریابی کشور مقصد با نیازهای بازار اونجا آشنا بشید.
دانستن مدیریت و بهروزرسانی وبسایت، یه مزیت بزرگ برای کار تو کسبوکارهای آنلاین کوچیکه. اگه توانایی طراحی، ادیت و سلیقه بصری دارید، احتمالاً سمت سوشال مدیا میرید و اگر قدرت تحلیل خوبی دارید، مسیرتون بیشتر به سمت سئو و گوگل ادز میره. و در نهایت، برای موفقیت باید مارکتر خوبی باشید؛ بازار و رفتار مشتری رو بشناسید و بهترین راهکار برای معرفی و فروش کالا یا خدماتتون رو پیدا کنید.
چشمانداز آینده شغلی پرفورمنس مارکتینگ چیست؟
دنیای دیجیتال مارکتینگ با سرعت بیسابقهای در حال تغییره. گوگل و متا بخش زیادی از قابلیتهای هوش مصنوعی رو به صورت خودکار وارد سیستمهای تبلیغاتیشون کردن. برای اینکه از رقبا جلوتر باشی، باید همیشه در حال تست ابزارها و کمپینهای جدید باشی.
در سالهای آینده، توانایی استفاده از هوش مصنوعی برای تولید محتواهای گرافیکی و ویدیویی دیگه یه مزیت نیست، بلکه به مهارتی پایه تبدیل میشه. سرعت تغییرات سال آینده احتمالاً برابر با مجموع پنج سال گذشته خواهد بود.
اما خبر خوب؟ اگر داری این مقاله رو میخونی و مسیر پرفورمنس مارکتر شدن رو انتخاب کردی، یکی از آیندهدارترین مشاغل رو انتخاب کردی. حتی اگر بسیاری از شغلها در آینده حذف بشن، پرفورمنس مارکترها جایگاه ویژهای تو بازار کار خواهند داشت.
